FYY sürecinde fizibilite raporu neden önemlidir? sorusu, Finansal Yeniden Yapılandırma başvurusu yapmayı planlayan şirketlerin mutlaka cevaplaması gereken temel konulardan biridir. Finansal Yeniden Yapılandırma (FYY) yalnızca mevcut banka kredilerinin vadelerinin uzatılması veya taksitlerinin yeniden belirlenmesi süreci değildir. Bankaların yapılandırmayı değerlendirebilmesi için şirketin yeni ödeme planı sonrasında borçlarını gerçekten ödeyebilecek finansal kapasiteye sahip olup olmadığının ortaya konulması gerekir.
İşte FYY fizibilite raporu bu noktada devreye girer. Fizibilite çalışmasında şirketin bilanço içi ve bilanço dışı varlıkları, mevcut borçları, faaliyet performansı, nakit yaratma kapasitesi ve gelecekteki finansal projeksiyonları birlikte değerlendirilir. Amaç, borçların yeniden yapılandırılması veya yeni bir ödeme planına bağlanması halinde şirketin geri ödeme kabiliyeti kazanıp kazanamayacağını belirlemektir.
FYY Fizibilite Raporu Nedir?
Finansal Yeniden Yapılandırma fizibilite raporu, şirketin mevcut mali durumunu ve gelecekteki ödeme kapasitesini analiz eden kapsamlı finansal çalışmadır.
Rapor yalnızca şirketin bugünkü banka borçlarını listelemekle yetinmez. Şirketin satışları, faaliyet kârlılığı, tahsilat yapısı, stokları, işletme sermayesi ihtiyacı, yatırımları, varlıkları, banka kredileri ve gelecekte oluşturabileceği nakit akışı birlikte değerlendirilir.
Sonuçta temel olarak şu soruya cevap aranır:
“Şirketin borçları uygun koşullarla yeniden yapılandırılırsa, şirket faaliyetlerine devam ederek yeni ödeme planındaki yükümlülüklerini yerine getirebilir mi?”
FYY açısından en kritik değerlendirmelerden biri budur.
Fizibilite Raporu FYY Başvurusunun Kabulünde Neden Önemlidir?
FYY’nin temel yaklaşımı, finansal sıkıntı yaşayan her şirketin borçlarının otomatik olarak yeniden yapılandırılması değildir. Şirketin yapılandırma sonucunda yeniden ödeme kabiliyeti kazanabilecek olması gerekir.
Bu nedenle bankalar açısından sadece şirketin “ödemekte zorlanıyorum, vadeyi uzatın” şeklindeki talebi yeterli değildir.
Şirketin hangi vadede ne kadar ödeme yapabileceği, faaliyetlerinin devam edip edemeyeceği ve yapılandırma sonrasında yeterli nakit üretip üretemeyeceği finansal verilerle gösterilmelidir.
FYY fizibilite raporu, yapılandırmanın finansal olarak uygulanabilir olup olmadığını ortaya koyan temel dokümanlardan biridir.
FYY Fizibilitesinde Hangi Veriler İncelenir?
Sağlıklı hazırlanmış bir fizibilite çalışması yalnızca bilanço ve gelir tablosuna bakılarak hazırlanmaz. Şirketin geçmiş performansının yanında gelecekteki faaliyetleri de modellenmelidir.
FYY fizibilitesinde genel olarak aşağıdaki finansal başlıklar değerlendirilebilir:
- Geçmiş dönem satış ve ciro gelişimi,
- Brüt kâr ve faaliyet kârlılığı,
- FAVÖK ve operasyonel nakit yaratma kapasitesi,
- Müşteri tahsilat vadeleri,
- Tedarikçi ödeme süreleri,
- Stok seviyeleri ve stok devir hızı,
- İşletme sermayesi ihtiyacı,
- Mevcut banka kredileri,
- Leasing ve faktoring yükümlülükleri,
- Nakdi ve gayrinakdi kredi riskleri,
- Faiz ve diğer finansman giderleri,
- Şirketin sahip olduğu varlıklar ve teminatlar,
- Planlanan yatırımlar,
- Ortaklardan sağlanabilecek finansal destek,
- Gelecek dönem nakit akışı projeksiyonları.
Bu verilerin birlikte analiz edilmesi sonucunda şirketin gerçek borç servis kapasitesi hesaplanabilir.
Nakit Akışı Fizibilite Raporunun Neden Merkezindedir?
Bir şirketin kâr ediyor olması her zaman kredi taksitlerini ödeyebilecek nakde sahip olduğu anlamına gelmez. Özellikle satışların uzun vadeli yapıldığı veya stok ihtiyacının yüksek olduğu sektörlerde kârlı şirketler dahi ciddi nakit açığı yaşayabilir.
Bu nedenle FYY nakit akışı projeksiyonu fizibilite raporunun en önemli bölümlerinden biridir.
Şirketin aylık veya dönemsel tahsilatları ile hammadde, personel, vergi, yatırım ve işletme giderleri hesaplanır. Bu ödemelerden sonra finansal borçlara ayrılabilecek nakit belirlenir.
Böylece şirketin yeni kredi taksitlerini gerçekçi biçimde ne kadar taşıyabileceği görülebilir.
Fizibilite Raporu Kredi Vadesinin Belirlenmesini Nasıl Etkiler?
Şirketin borçlarını hangi vadede ödeyebileceğine karar verebilmek için öncelikle yıllık ve dönemsel nakit yaratma kapasitesinin bilinmesi gerekir.
Örneğin şirketin faaliyetlerinden yıllık 30 milyon TL finansal borç ödemesine ayrılabilecek nakit üretebildiği varsayılsın. Buna karşılık mevcut kredi ödeme takvimi yılda 70 milyon TL ödeme gerektiriyorsa mevcut yapı sürdürülebilir olmayabilir.
Bu durumda farklı vadeler modellenerek şirketin geri ödeme kapasitesine uygun yeni bir plan oluşturulabilir.
Fizibilite raporu, talep edilen FYY vadesinin neden gerekli olduğunu sayısal verilerle ortaya koyar.
Faiz Oranı ve Finansman Maliyeti Fizibilitede Test Edilir mi?
Evet. Yeni ödeme planının sürdürülebilirliği yalnızca vadeye bağlı değildir. Uygulanacak faiz veya kâr payı oranı da şirketin toplam ödeme yükünü doğrudan etkiler.
Bu nedenle farklı finansman maliyetleri altında alternatif senaryolar hazırlanabilir.
Örneğin faiz oranının belirli seviyelerde olması halinde şirketin yıllık borç servisi, toplam geri ödeme tutarı ve dönem sonu nakit bakiyesi hesaplanabilir.
Bu çalışma sayesinde şirketin yalnızca kısa vadede değil, yapılandırmanın bütün dönemi boyunca ödeme yapıp yapamayacağı test edilir.
Fizibilite Raporunda Kötümser Senaryo Hazırlanmalı mı?
Sağlıklı bir FYY fizibilitesinin yalnızca şirket yönetiminin hedeflediği iyimser satış senaryosuna dayanması doğru değildir.
Satışların beklenenden düşük gerçekleşmesi, maliyetlerin yükselmesi, tahsilatların gecikmesi veya finansman giderlerinin artması gibi olumsuz durumlar da test edilmelidir.
Bu nedenle fizibilitede en azından baz senaryo ve stres senaryosu oluşturulması faydalıdır.
Örneğin satışların yüzde 10 düşmesi halinde şirket hâlâ yapılandırma taksitlerini ödeyebiliyor mu? Tahsilat süresi 30 gün uzarsa ne kadar ek işletme sermayesine ihtiyaç duyuluyor? Bu tür sorular yapılandırmanın dayanıklılığını gösterir.
İşletme Sermayesi İhtiyacı Fizibilitede Neden Hesaplanmalıdır?
FYY çalışmalarında yapılan önemli hatalardan biri, şirketin yaratacağı nakdin tamamının banka borçlarının ödenmesine ayrılabileceğinin varsayılmasıdır.
Şirketin faaliyetlerine devam edebilmesi için stok, hammadde, personel ve ticari alacak finansmanına ihtiyaç vardır.
Özellikle satış hacmi büyüyen şirketlerde işletme sermayesi ihtiyacı da büyüyebilir. Yüksek satış artışı kâğıt üzerinde olumlu görünürken, daha fazla stok ve müşteri alacağı nedeniyle ek nakit ihtiyacı yaratabilir.
Bu nedenle FYY fizibilite raporunda işletme sermayesi ihtiyacının doğru hesaplanması yapılandırmanın başarısı açısından kritik önem taşır.
Fizibilite Raporu İlave Kredi İhtiyacını Ortaya Çıkarabilir mi?
Evet. Yapılan analiz sonucunda şirketin mevcut banka borçlarının vadelerinin uzatılmasının tek başına yeterli olmadığı görülebilir.
Örneğin şirketin üretimini sürdürebilmek için hammadde alımına ihtiyaç duyduğu ancak yeterli işletme sermayesine sahip olmadığı belirlenebilir.
Bu durumda FYY planında ilave finansman ihtiyacı ayrıca değerlendirilebilir.
Fizibilite raporu yeni finansmana neden ihtiyaç duyulduğunu, talep edilen tutarın hangi amaçla kullanılacağını ve bu kaynağın şirketin gelecekteki nakit üretimine nasıl katkı sağlayacağını gösterebilir.
Fizibilite Raporunda Şirket Varlıkları Neden İncelenir?
FYY fizibilitesinde yalnızca faaliyetlerden yaratılacak nakit değil, şirketin sahip olduğu bilanço içi ve bilanço dışı varlıklar ve imkanlar da önem taşır.
Şirketin ana faaliyetleri için gerekli olmayan gayrimenkuller, iştirakler veya farklı varlıkların satışı yoluyla borç azaltımı mümkün olabilir.
Aynı şekilde şirket ortaklarından sermaye desteği sağlanması veya farklı finansal tedbirler uygulanması da yapılandırma modelinin sürdürülebilirliğini artırabilir.
Bu nedenle fizibilite, yalnızca “gelecekte ne kadar satış yapılacak?” sorusuna cevap veren bir bütçe çalışması değildir. Şirketin finansal iyileşme için kullanabileceği bütün kaynakları birlikte değerlendirir.
Büyük Ölçekli FYY’de Fizibilite Raporunu Kim Hazırlar?
Büyük Ölçekli FYY uygulamasında şirketin mali durum tespiti ve fizibilitesi Alacaklı Kuruluşlar Konsorsiyumunun (AKK) kararı doğrultusunda hazırlanır.
Çalışma bir banka veya bankalara, bağımsız denetim kuruluşlarına ya da AKK tarafından uygun görülen başka kuruluşlara yaptırılabilir. Çalışmanın kapsamı ve hazırlanma süresi de AKK tarafından belirlenebilir.
Bu yaklaşım, fizibilitenin yalnızca borçlu şirket tarafından hazırlanmış tek taraflı bir tahmin olarak değil, alacaklı kuruluşların değerlendirmesine esas olacak daha bağımsız ve doğrulanabilir bir finansal analiz niteliği taşımasını amaçlar.
Küçük Ölçekli FYY’de Fizibilite Nasıl Hazırlanır?
Küçük Ölçekli FYY uygulamasında Başvuruyu Kabul Eden Alacaklı Kuruluş (BKEAK) sürecin merkezinde yer alır.
Çerçeve Anlaşmada BKEAK’ın başvuruyu kabul ettiği tarihten itibaren fizibilite raporunu belirlenen süre içerisinde hazırlaması ve yapılandırmaya ilişkin ön teklif içerisinde raporu diğer Alacaklı Kuruluşlara iletmesi öngörülmektedir.
Bu ön teklif içerisinde fizibilitenin yanında ödeme planına ilişkin azami vade ve uygulanacak faiz oranı veya tipi gibi önemli yapılandırma unsurları da yer alabilir.
Bu durum fizibilite raporunun FYY karar sürecindeki önemini açıkça göstermektedir.
Başvurunun Kabul Edilmesi Fizibilitenin Olumlu Çıkacağı Anlamına Gelir mi?
Hayır. FYY başvurusunun kabul edilmesi, fizibilite raporunun mutlaka olumlu sonuçlanacağı anlamına gelmez.
Başvuru kabul edildikten sonra şirketin mali yapısı detaylı olarak incelenebilir ve yeni ödeme planı altında geri ödeme kapasitesi test edilir.
Yapılan çalışmada şirketin yapılandırma sonrasında dahi yeterli nakit yaratamayacağı sonucuna ulaşılırsa Finansal Yeniden Yapılandırmanın uygulanabilirliği konusunda olumsuz değerlendirme oluşabilir.
Bu nedenle şirketlerin başvuru öncesinde kendi finansal fizibilitelerini hazırlaması önemli avantaj sağlayabilir.
FYY Başvurusundan Önce Ön Fizibilite Hazırlamak Neden Faydalıdır?
Şirketin resmi FYY süreci başlamadan önce kendi finansal durumunu test etmesi, gerçekçi olmayan bir yapılandırma talebiyle bankalara gitmesini önleyebilir.
Ön fizibilite çalışmasında şirketin toplam finansal borcu çıkarılabilir, mevcut ödeme planı analiz edilebilir ve farklı vade senaryoları test edilebilir.
Böylece şirket başvurudan önce şu sorulara cevap verebilir:
- Mevcut borçlarımızı ne kadar vadede ödeyebiliriz?
- Yıllık maksimum borç servis kapasitemiz nedir?
- İlk yıllarda ödemesiz dönem ihtiyacımız var mı?
- İşletme sermayesi açığımız ne kadar?
- İlave kredi gerekli mi?
- Varlık satışı veya sermaye desteğine ihtiyaç var mı?
- Satışlar düşerse ödeme planı hâlâ sürdürülebilir mi?
Bu sorulara sayısal cevap verilmesi banka görüşmelerinin daha hazırlıklı yürütülmesini sağlar.
Zayıf Hazırlanmış Fizibilite Raporu FYY Sürecini Nasıl Etkiler?
Gerçekçi olmayan satış tahminleri, eksik borç bilgileri veya hatalı işletme sermayesi varsayımları fizibilitenin güvenilirliğini azaltabilir.
Örneğin şirketin satışlarını iki yılda iki katına çıkaracağı varsayılıyor ancak bu büyümeyi destekleyecek kapasite, müşteri sözleşmesi veya işletme sermayesi bulunmuyorsa projeksiyonlar bankalar açısından ikna edici olmayabilir.
Aynı şekilde faiz giderleri, vergi ödemeleri veya leasing yükümlülüklerinin nakit akışında dikkate alınmaması gelecekteki ödeme kapasitesinin olduğundan yüksek görünmesine neden olabilir.
FYY fizibilitesinde amaç mümkün olduğunca olumlu bir tablo göstermek değil, mümkün olduğunca gerçekçi ve sürdürülebilir bir yapılandırma ortaya koymaktır.
FYY Fizibilite Raporu ile FYYS Arasındaki İlişki Nedir?
Fizibilite çalışması yapılandırmanın finansal temelini oluştururken Finansal Yeniden Yapılandırma Sözleşmesi (FYYS) üzerinde anlaşmaya varılan şartların sözleşmeye bağlandığı aşamadır.
Fizibilitede hesaplanan ödeme kapasitesi, vade yapısı, faiz senaryoları ve diğer finansal tedbirler FYYS müzakerelerine temel oluşturabilir.
Dolayısıyla fizibilite ile sözleşme birbirinden bağımsız düşünülmemelidir.
Gerçekçi hazırlanmamış bir fizibilite üzerinden oluşturulan FYYS, şirketin kısa süre içerisinde yeniden ödeme güçlüğüne düşmesine neden olabilir.
FYY Fizibilite Raporu Hazırlığında Danışmanlık Neden Önemlidir?
FYY fizibilite raporu hazırlığı, muhasebe verilerini bir araya getirmenin ötesinde finansal modelleme gerektirir. Şirketin gelir tablosu, bilançosu ve nakit akışı birbirleriyle tutarlı şekilde modellenmeli; banka borçları, işletme sermayesi ve alternatif yapılandırma senaryoları aynı çalışma içerisinde değerlendirilmelidir.
Teşvik Akademi olarak Finansal Yeniden Yapılandırma danışmanlığı kapsamında şirketlerin banka, leasing, faktoring ve diğer finansal kuruluş borçlarının analiz edilmesi, geçmiş finansal performansın değerlendirilmesi, nakit akışı ve FYY fizibilite projeksiyonlarının hazırlanması, baz ve stres senaryolarının oluşturulması ve bankalara sunulacak alternatif ödeme modellerinin geliştirilmesi konularında danışmanlık hizmeti sunuyoruz.
Şirketiniz FYY başvurusu yapmayı planlıyor ve bankalara sunulabilecek gerçekçi bir fizibilite, nakit akışı ve ödeme planı oluşturmak istiyorsanız, Finansal Yeniden Yapılandırma sürecinin finansal hazırlığını gerçekleştirmek için Teşvik Akademi ile iletişime geçebilirsiniz.
Not: FYY fizibilitesinin hazırlanma yöntemi, kapsamı ve değerlendirme süreci Küçük ve Büyük Ölçekli FYY uygulamasına ve somut dosyanın özelliklerine göre değişebilir. Fiili başvuru öncesinde Türkiye Bankalar Birliğinin yürürlükteki Çerçeve Anlaşma ve ilgili dokümanlarının kontrol edilmesi önerilir.
